शिक्षक दिवस

"शिकवण देणारा", "माणूस घडवणारा" गुरुवर्य म्हणजे शिक्षक. अशी आख्यायिका आहे कि श्री. दत्तात्रय स्वामी महाराज जे स्वतः जगमान्य त्रिमूर्ती आहेत त्यांनी देखील २४ गुरु केले होते. माझे आई-वडिल नेहेमी सांगायचे कि घर म्हणजे पहिली शाळा, आई म्हणजे पहिली शिक्षक. किती तथ्य आहे ना ह्यात?. आणि आई-वडिल हे सदोदित शिक्षकचं राहतात, कारण त्यांच्याकडून शिकावं तेवढं कमीच आहे. त्यांच्याकडे अक्षरशः खजाना असतो सगळ्याच पद्धतीच्या ज्ञानाचा, शालेय, धार्मिक, अध्यात्मिक, व्यावहारीक, आणि सर्वदृष्टीचे. त्याच बरोबर एक मराठी म्हण पण कानावर पडली आहे सदोदित लहानपणापासून, "निंदकाचे घर असावे शेजारी". भरकटू देतंच नाही आपल्याला मार्गावरून. अगदी तस्सेच माझे बाबा नेहेमी म्हणायचे कि राजकारणात विरोधी पक्ष जास्त महत्वाचा तो सत्ताधारी पक्षापेक्षा महत्वाचा कारण तो सातत्याने चांगलं काम करण्यास उदुक्त करतो, त्यांची पद्धत चुकीची असली तरी देखील कामी येतेच. अगदी तस्सेच आपल्या सामान्य माणसंच आहे. आपण नेहेमीच अनाहूत सल्ले देणाऱ्यांच्या सानिध्यात असतोच. "उचलली जीभ लावली टाळ्याला" असे सातत्याने करणारे महानुभव असंख्य असतातच, पण ते फार मोठ्या भुमिका वठवतात. आपल्याला सतत चांगला मार्ग दर्शवतात, सरळ ठेवतात, उगाच उडू देत नाहीत अजिबातच. अर्थात त्यांची प्रत्येकाची सांगण्याची पद्धत चुकीची असू शकते, नसत्या वेळेला सल्ले तुमच्या कडे येऊ शकतात किंबहुना येतातच पण हवे तेवढे घ्या, त्यावर काम करा, नको ते ताबडतोब सोडून द्या, उगाच बहुमूल्य वेळ त्या सल्ल्यांबद्दल विचार करण्यात घालवू नका, दोश देत बसू नका मुळीच आणि पुढे मार्गक्रमणा करा हसत-खेळत, शांततेत, नेहेमीच. काही जण विचारल्यावरच आणि उपयुक्त सल्ला देतात, काही अप्रत्यक्ष जाणीव करून देतात, काही डिवचतात तर काही जखमा देखील करण्याचा प्रयत्न करतात. पण ह्या सर्वांना मनापासून धन्यवाद द्या कारण हे असे देखील तुमचे शिक्षकच आहेत ना?. "शिकवणारा शिक्षक" नाही का? त्यांची पद्धत त्यांच्या दृष्टीने योग्य आहे, ती आपल्याला अयोग्य वाटू देऊ नकाच, कधीच. आजपासून प्रत्येकाला मनापासून, स्मितहास्यासहीत आभार, कारण मंदावून, थंडावून आणि एकाजागी स्थिर राहून कदापी चालणार नाहीच. "जो थांबला तो संपला", न कळत स्थैर्य आणि व्यर्थ अभिमान येऊ देऊ नका. सल्लेदारांना गुरु मानून तर बघा, कशी नवनवीन दिशा सापडेल / गवसेल, "न भूतो न भावष्यति" अशी. आज शिक्षक दिवसाच्या संध्या छाये निमित्य हे माझे चार शब्द "स्वानुभवातून आत्मप्रचिती" असे.