शुक्रवार, २६ फेब्रुवारी, २०२१

चटणी ...

आज माझ्या लेकीला फारच आवडते म्हणून कोरडी लसूण चटणी केली. कोरड खोबरं किसून घेतलं, दाण्याचं कूट तर होतंच आणि लसूण सोलले रे सोलले कि मला माझ्या आईची जशी काही हाकच ऐकू आली. आमच्या लहानपणी म्हणजे ९वी-१० वी त मिक्सर घरी आला तो वर पाटा वरवंट्यावरच सगळे वाटण, चटण्या होत असतं. त्यावेळी हि आणि नंतर मिक्सर आल्यावरही लसूण, मिरची वगैरेचे बारीक तुकडे करून घ्यावेत असं आई म्हण्यायचीच. आजही वाटलं कि ती मला सांगते आहे तेच पुन्हा. कुतूहलाने विचारलं तर म्हणायची कशी पाट्यावर वाटतांना कशाला त्रास, आणि वेळ पण जास्त लागणार अख्खा लसूण वाटायला. मिक्सर आल्यावर पुन्हा मी तोच प्रश्न विचारला तर म्हणते कशी अगं वेळ आणि वीज वाया जाईलच पण त्या मिक्सरला कशाला त्रास जास्तीचा. त्यापेक्षा करावे कि तुकडे, पट्टाकिनी आणि एकसारखी मोकळी चटणी व्हायला मदत होते. "मिक्सरला त्रास" हि संकल्पना फारच भावली मला, इतकी वर्ष झाली पण अजून आठवण ताजी आहे.


Just another talk with my daughter…

 

As always there was a sudden question asked by my daughter yesterday and here is brief about our discussion. "Mom what if a student is not interested in studies at all, then what you will advise him / her, which course to opt for and what to do?". It was a good challenging question for me, being teacher, mentor, counselor and mom. So initially I gave her answer only from the perspective of Engineering only, as I can speak louder about it.
I said, "Engineering is different now, it includes many facets, in addition to technical courses students learn many things and the perspective is holistic development. It came all the way from governing body about inclusion of foreign languages, project based learning, service learning, social activities, interesting assignments, participation in varied competitions, internships, research orientation, and what not. This coffee table concept of pick and choose subjects, opt for specialization, out of the box thinking, tinker lab (open all equipments to assemble again) along with subjects like ethics, creative thinking, design thinking, communications etc. are a vital part of syllabus so as to make the learning interesting and retain it throughout the course.
The major reason behind this is now student should be industry ready, not only technically but should be able to work together with people in teams, as a good human being....
Finally, its essential to generate interest in many more aspects not only in studies, apply the concepts which are learned in real life irrespective of which field is selected.
Due to advent of technology, now many avenues are open for students to share knowledge by jotting down in the form of blogs, audio-visual form and what not. So explore. The more the merrier.
Everything is so interesting around you, make most of it. "
And the discussion continued....
She is ready with one more question today, for which I wrote many pages=just my thoughts, will share soon.

आठवणीतली गोधडी

 

थंडीची चाहूल लागताच आमची कन्यका आली तिची थोडीशी उसवलेली गोधडी घेऊन. मग म्हटलं सुई दोऱ्याचा डबा पण आणून दे. पडत्या फळाची आज्ञा जशी, तशी फक्त तिने तो डबा आणून दिला. देवा त्यात सगळ्यात वर बरेचसे धागे एकात एक गुंतलेले दिसले. मग म्हटलं कुठून सुरवात करावी. तर आधी तो गुंता सोडवण्याचं मी ठरवलं. गुंता सोडवता सोडवता मला माझे भरतकाम आणि विणकामाचे दिवस आठवले. कधी कधी त्यात हि असेच धागे सोडवावे लागत होते / वापरावे लागत होते. मी दहावी नंतर, तंत्रज्ञानाचे शिक्षण घेतांना आणि नोकरी करता करता फार हौशीने आणि नियमीत भरतकाम, चित्रकला, आणि बरेच काही करत असे. त्यानंतर आमच्या शेजारी एक नवीन लग्न होऊन वाहिनी राहायला आली. तिला पण प्रचंड शौक ह्या सगळ्या गोष्टीचा. पण तिचे काम प्रचंड शिस्तीचं. ती म्हणायची कि उदारणार्थ एक फुल भरायला जास्तीत जास्त १५ मिनिटे, त्या पुढे नाही. आणि असं केलं तरच आपल्याला अंदाज येतो कधी आणि किती भरायचं ते आणि बरेच काही टिप्स दिले तिने.
आमच्या कडच्या छोट्याश्या दोऱ्यांचा गुंता सोडवता सोडवता मी लक्ष्मीनगरात फेर फटका मारून, सगळ्यांना भेटून, पुन्हा एकदा ते दिवस आठवून आले देखील. गुंता कधी सुटला, मी कधी गोधडी शिवली हे माझं मलाच कळलं नाही.

कार्बन पेपर

 

मी परवा माझ्या नेहेमीच्या सवयी प्रमाणे पाठकोऱ्या कागदावर आठवलेल्या आणि लागणाऱ्या वस्तू लिहीत होते. त्याच्याच खाली मीच सांभाळून ठेवलेला अजून एक पाठकोरा जाहिरातीचा कागद होता. मी हवं ते घाईघाईत लिहिलं खरं पण थोड्यावेळाने मला काहीतरी खालच्या कागदावर उमटलेलं दिसलं. बघते तर महद आश्चर्यम, कार्बन पेपर वापरावा असं त्या खालच्या कोऱ्या कागदावर उमटलं मी जे लिहिलं होत ते. मग काय मला सगळं आठवलं मी अनेक वर्ष वापरलेल्या कार्बन पेपर बद्दल. अहाहा, किती जपून वापरावे लागत होते ते. आधी तर फक्त एकाच रंगात येत होते, पण नंतर अजून एक असं करता करता अनेकविध रंगात उपलब्ध झाले. बरं असे कार्बन पेपर वापरून लिहायचं म्हणजे आधी एकावर एक कागद नीट ठेवला / मांडला आहे का नाही हे बघावं लागत असे. त्यानंतर हात लिहितांना अलगद ठेवावा लागत असे, नाहीतर खाली उमटायचे, आणि लिहितांना सुद्धा थोडं दाबून लिहावं लागत असे. अगदी जर्जर होईस्तोपर्यंत तोच कार्बन पेपर वापरला जायचा. भन्नाट दिवस होते खरंच. आता फक्त कधी तरी कुठल्याश्या बिलबुक मधे बघायला मिळतो हा अनोखा कार्बन पेपर. पण काही का म्हणा भयानक संयम / चिकाटी आणि असे अनेक गोष्टी निर्माण झाल्या आणि टिकल्या त्यामुळे आपल्या त्या पिढीच्या स्वभावात / वागण्यात.

अनुकथा (माझ्या मुलांचे विश्व) - "मांडा - पाडा"

 

माझी पिल्लं अगदी छोटी होती तेव्हा आमच्या कडे एक खेळ होता. अनेकविध रंगांचे प्लस्टिकचे एकात एक मावणारे कप होते. ते ठेवायला फार सोप्पे असायचे कारण फार थोडी जागा लागायची त्याला. त्याला मी फिरवत असे गर्र्कन, त्याच्या रंगांमुळे मला मुलांना विविध रंगांची मराठी आणि इंग्लिश मधे ओळख करून देता आली. मी एक एक ते छोटा कप डोक्यावर घेऊन खाली पडायची "दही घ्या दही" म्हणत, आणि मुलांना मज्जा यायची. त्याच कपाबरोबर मी ते एकावर एक मांडायची आणि चेंडू ने ते मग लगोरी सारखं पडायचं. ओह किती भन्नाट अनुभव तो आणि दिवस होते ते. चेंडू नसला तर त्यातलाच एक कप घ्यायचा आणि पडायचं. मुलांचेही कृतिकौशल्य (motor skills) विकसित होण्यास मदत होत असे ह्या छोटयाश्या खेळा मुळे. थँक्स माझ्या डॉक्टर ना कारण परवा त्यांच्या कडे गेले होते आणि त्यांच्या एका खोलीत लहान मुलांचे असंख्य खेळणी ठेवली आहेत, तिथे त्यांनी माझं फिसिओ थेरपी सेशन घेतलं, त्यात हे माझं "मांडा - पाडा " पण होत. अस्स वाटलं ना कि ताबडतोब घेऊन खेळावं. सगळे दिवस आठवले मला. एका त्या छोट्याश्या कपासोबत किती वैविध्य प्रकारे खेळता येत होत. आणि "मांडा - पाडा" हे नामकरण हि मीच केलेलं, किती छोटीशी गोष्ट पण नेहेमीच आठवण देऊन गेली. 


2459: Freshly Ground Nostalgia

The last time I visited a flour mill, I think I was in 5th standard or somewhere around that age. I had gone along with my father, mostly fo...