चिंधी

कुर्तडलेलं कापडं किंवा कपडा नजरेस पडला कि आम्हाला उंदिरमामा आठवायचे. आणि असे कुर्तडलेले कपडे परिधान करतं नसतं कोणीही माझ्या लहानपणी अजिबातच. एकतर ते घरच्या कामासाठी वापरायचे, पुसायला वगैरे जुने झाले असतील तर आणि थोडीशी डागडुजी करून वापरता येण्यासारखे असले तर मग बोहारीण / घरी काम करणाऱ्या मावशी घेऊन जायच्या, रफ़ू करायच्या ई. उसवलेले, फाटलेले, ठिगळं लावलेले ई. कपडे घालण्याची देखील माहिती नव्हतीच सर्वसाधारण माणसाला. तेव्हा इस्त्री नावाचं पण खूप फॅड नव्हतं. त्यामुळे स्वच्छ धुतलेले, साधे, सुती बहुतांशी असे निर्मळ दिसणारे कपडे वापरले जायचे सर्वत्र, शिकलेल्या, नोकरदार वर्गाकडून.

तसेच त्याकाळी बहुतांशी प्रत्येकाची तब्बेत अगदी ठणठणीत असायची, डॉक्टर्स पण तुरळक दिसायचे. भरपूर नैसर्गिक व्यायाम, चालणं, घरकाम, कष्टाची कामं, सायकलचा वापर, भरपेट घरचं खाणं, पौष्टिक आहार, दिवसाचं वेळापत्रक, शिस्त ई. कारणे असतील त्यामागची. त्यामुळे यदाकदाचित कुठल्या आजी / आजोबांना श्रवण यंत्र वापरायचा सल्ला दिलाच तर फार पंचाईत होत असे. कारण त्यावेळी श्रवण यंत्र म्हणजे एक डब्बी, त्याला भल्या मोठ्या दोन वायरी आणि एकंदरीत दृश्य जरा गडबडच. अपमान नाही पण नको वाटायचं ते वापरायला. काही जणांना तर लाज वाटायची कारण त्यावेळी लुक आणि फिल तसंच होतं त्याचं. सदुपयोग किती हा विचार दुय्यम होता.  असो.

आणि आता सर्वत्र काहीही गरज नसतांना फक्त फॅशन च्या नावाखाली, दुसरा करतो आहे, दुसऱ्याकडे आहे म्हणून, "लोक काय म्हणतील", जुन्या जमान्याचा समजतील ई. मुळे अगदी प्रत्येकाच्या कानात, मानेभोवती वायरी आहेतच. सातत्याने कानाच्या आत घातलेले, कदाचित संगीत ऐकणं चालू, किती मोठ्या आवाजात ते ठाऊक नाही, पण हेच दृश्य सर्वत्र नजरेस पडतंय, अगदी शिक्षित, अशिक्षित, लहान-मोठे-थोर प्रत्येकाकडे.

तीच गती फाटक्या, ठिगळं लावलेल्या कपड्यांची. सध्याची महागडी फॅशन, अंदाधुंद कारभार सुरु आहे. एकेकाळी ज्याला कदापि घरी स्थान नसायचं तेच आता भरमसाठ किंमत मोजून विकत घेऊन अगदी मोठी शान जशी असं मिरवलं जातं. का? काय हि अधोगती, फक्त माझ्या दृष्टिकोनातून मंडळी. आणि अश्या कपड्याला नवीन म्हणायचं? गम्मत च आहे. असो. अश्या वातावरणात सरळ, साधे पण वयानुरूप, ताजे रंग वापरणारे वेडे का हे असे ठिगळेश्वर? असो. "ओम नमः शिवाय" म्हणायचं, जमल्यास ह्या अश्या नवीन फॅशन ट्रेंड्स ना बघायचं, स्मितहास्य करायचं आणि पुढे वाटचाल करायची.