तिची जागा

मी पुन्हा एकदा तुम्हा सर्वांना माझ्या लहानपणीची सफर घडवणार आहे, अर्थात अगदी थोडक्यात. माझ्या वेळी तरी फक्त आमच्या कडे नाही तर सर्वच कुटुंबात हि पद्धत होती कि मुलीला सारखं "अगं सासरी गेल्यावर...." असं ऐकवलं जायचं, गंमतीने, पण खूपच नेहेमी. आणि खरंच काही वर्षातच सगळ्याच एक एक करून पोचल्या कि सासरी. मानाल तसं जरी असलं तरी वेगळंच, एक खोली ती पण नाममात्र, खरी नवरोबांचीच. मग दोनाचे चार, नवीन पिढी, नवीन गरजा, बदलेले वातावरण आणि अश्या बऱ्याच बाबींमुळे नव्या पाहुण्यांना त्यांची खोली, त्यांच्या आवडीचा रंग, वेगळं टेबल + खुर्ची + कपाट आणि बरंच काही. असेच दिवस / वर्ष सरतात आणि "ती" आणि घर देखील जुनं होतं. मग त्याची डागडुजी केली जाते, आताशा परवडत असो व नसो पण भल्या मोठ्या प्रमाणात. पिल्लांना वाढत्या गरजांनुसार पुन्हा एकदा त्यांची खोली सजवून मिळते, बाकी इतर बरेच काळानुरूप नाविन्यपूर्ण बदल केले जातात आणि तरी देखील हि शोधतच राहते तिची जागा, तिचं टेबल, तिची खुर्ची आणि असे बरेच काही. कधी कधी मला देखील, माझ्या समवयस्क मैत्रिणींना देखील हे जाणवलं तेव्हा किंचित मनापासून फारच वाईट वाटलं. न्यू-नॉर्मल दिवस येऊन गेले तरी देखील, बहुतांशी महिला काम करत असून देखील त्यांचं स्थान वेगळं निर्माण झालं नाही, एका साध्या कोपऱ्यात पण नाही. 

मग मात्र मला देव आठवले आणि एक म्हण देखील. 

देव ह्या करता, कि बहुतांशी घरात जे "त्याने" दिलेलं आहे त्या साठी सुद्धा वेगळी खोली नसते, भारतात, महाराष्ट्रात, काही अपवाद सोडले तर. कुठलीही तुलना नाहीच पण मग आईचं घर सोडून काल आलेल्या हिची काय गत? 

मग एक म्हण अचानक डोळ्यादेखत उभी ठाकली, "हे विश्वची माझे घर", "वसुधैव कुटुंबाकम", हे ठाऊक असून देखील जर माझ्या मनात किंतु परंतू आले म्हणजे बरोबर नाहीच.  हे सगळं घर माझंच आहे. एकच नेमून दिलेलं ठिकाण नाही, हवं तिथे मी बसू शकते. एकाच जागी बसून कंटाळा येऊ नये म्हणून लॅपटॉप नावाचा अत्याधुनिक संगणक आहे, इंटरनेट आहे, पंखा आहे, उजेड आहे मग अजून काय हवं. माझंच तर आहे सगळं तसं पाहिलं गेलं तर, नाही का? मग तक्रारीला वावच नाही मुळी. चला मुलींनो आज इथे बसा, उद्या तिथे, हवं तिथे, मूड असेल तिथे, संपूर्ण घर काय जग आपलं आहे. आपण जाऊ ती, बसू ती आपली जागा, आहे कि नाही मज्जा. काम होण्याशी मतलब सरते शेवटी. आणि हो, मूळ मुद्दा हा आहे कि तुमचं काय आहे हो? "त्याने" बघा ना तुम्हाला कित्ती अलिप्त घडवलं आहे.  आईचं घर तात्पुरतं, सासरचं नाहीच, मुलांच्या नावात नाव नाही का गाडी बंगला नाही, किती मोकळं ठेवलं, स्वच्छंद राहा, हलके फुलके राहा, सांभाळू दे बाकिच्यांना तुम्ही फक्त हसा, खेळा आणि बागडा. "लेस इज ऑल्वेज मोअर".